Informacje Znad niemna

W latach 80., kiedy Michaił Gorbaczow objął władzę w Związku Radzieckim, kraj ten stał na skraju kryzysu. Celem tego polityka było wprowadzenie gruntownych reform, które doprowadziłyby do podniesienia poziomu życia obywateli oraz umocnienia państwa na arenie międzynarodowej. Reformy przeprowadzone miały być pod hasłem pierestrojki (przebudowy), na krótki czas przyniosły poprawę, jednak zakończyły się ogólnym niepowodzeniem, doprowadzając do upadku totalitarnego systemu. Wielkim krokiem naprzód było uwolnienie więźniów politycznych, zniesienie cenzury, jednak polem, na którym Gorbaczow odniósł największe sukcesy na polu dyplomacji, prowadząc rozmowy ze Stanami Zjednoczonymi na temat rozbrojenia. Do tego czasu wszystkie konflikty na tle narodowościowym były wyciszane, jednak w tamtym czasie narody, wchodzące w skład Związku Radzieckiego zaczęły dążyć do niepodległości. Najkrwawszym tego przykładem było stłumienie powstania Ormian w 1988 roku. W 1990 roku prezydentem zostaje Borys Jelcyn. Próbowano w tym czasie dokonać zamachu stanu, jednak próba ta się nie powiodła. Po tych wydarzeniach Michaił Gorbaczow odzyskał władzę, a Borys Jelcyn nakazał delegalizację KPZR i skonfiskował jej majątek. Wkrótce potem kolejne narody, wchodzące w skład ZSRR zaczęły ogłaszać niepodległość, co nie spotkało się z większym sprzeciwem ze strony Rosji. Najpierw, 6 września rząd rosyjski uznał niepodległość Litwy, Łotwy i Estonii, a już 8 grudnia utworzona została Wspólnota Niepodległych Państw, zlikwidowany został Związek Radziecki na mocy układu białowieskiego. Michaił Gorbaczow poddaje się do dymisji 25 grudnia 1991 roku, o uznawane jest za datę kończącą istnienie Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. Wpływ na rozpad ZSRR miało wiele czynników, które nałożyły się na siebie. Najważniejszym powodem była ogólna zła kondycja kraju, spowodowana przede wszystkim zimną wojną, wyścigiem zbrojeń oraz wojną afgańską. Wielkie znaczenie miały również dążenia niepodległościowe narodów, wchodzących w skład ZSRR.

Bolszewicy, który w głównej mierze przyczynili się do wybuchu rewolucji październikowej, sądzili, że rewolucja ta zapoczątkuje zmiany na całym świecie. W większości państw, a zwłaszcza na Węgrzech i w Niemczech ruch rewolucyjny został stłumiony. Bolszewicy starali się także wyruszyć na zachód, aby siłą propagować nowy system. Pierwszym ich celem stała się Polska, jednak wojna polsko-bolszewicka zakończyła się niepowodzeniem Rosjan. W 1921 roku polityka komunistyczna doprowadziła do wybuchu głodu na Powołżu. Kataklizm ten pochłonął ponad 5 milionów ofiar. Rozmiary głodu były tak wielkie, że kraje zachodnie udzieliły Rosji olbrzymiego wsparcia finansowego. Bolszewicy zajęli się w tym czasie tłumieniem buntów chłopskich, zwłaszcza te pod wodzą Antonowa oraz powstanie marynarzy w Kronsztadzie. Z czasem jednak sytuacja się ustabilizowała. Ograniczony został terror, jednak partia dalej sprawowała niepodzielną władzę w państwie. W tym czasie rozpoczęła się również intensywna współpraca rosyjsko-niemiecka. Po śmierci Lenina rozpoczęła się intensywna władza o przywództwo w partii. Józef Stalin wraz ze swoimi najbliższymi współpracownikami usunęli drugą najważniejszą osobę w partii – Lwa Trockiego. W tym czasie trwały również walki z opozycją oraz budowanie państwa totalitarnego. Kiedy plany Stalina się powiodły, przejął on władzę w państwie. Stalin od razu zajął się reformą rolnictwa. Pierwszym krokiem było przekształcenie gospodarstw rolnych w przedsiębiorstwa społeczne, zwane kołchozami. Początkowo doprowadziło to do kryzysu rolnego, gdyż wielu chłopów, którzy nie chcieli się podporządkować zostało uwięzionych. Po krótkim czasie udało się ustabilizować sytuację. Kolejnym etapem było uprzemysłowienie oraz walka z opozycją. Związek Radziecki stal się krajem totalitarnym, w którym znaczną rolę odgrywał kult władcy – Stalina. Wszyscy politycy musieli popierać władcę i prowadzoną przez niego politykę. W całym kraju zapanował strach i terror. Wszyscy byli działacze opozycyjni zostali straceni lub uwięzieni, organizowano również pokazowe procesy.

1. Po zakończeniu II wojny światowej nadrzędnym państwem wschodniej części Europy stało się ZSRR. Prowadzona przez ten kraj polityka komunistyczna i socjalistyczna wyraźnie zakorzeniła się w społeczeństwie. Dziś w państwach byłego Związku Radzieckiego nadal zauważyć można opierane na programie KPZR poglądy. Jednym z najbardziej rozdartych ideologicznie i etnicznie państw byłego ZSRR jest Ukraina. W kraju tym podział etniczny spowodował konflikty na scenie politycznej. Jak bowiem wiadomo wschodnia część tego kraju, którą zamieszkują duże odsetki Rosjan, jest wyraźnie zamknięta na zachodnioeuropejski postęp i swoją przyszłość najchętniej powierzyłaby Rosji. Na drugim końcu znajduje sie natomiast granicząca z Polską zachodnia część Ukrainy. Tam widać rzesze euro-entuzjastów, chcących nie tylko pod względem geograficznym ale także i polityczno-gospodarczym zamieszkiwać Europę. Przyszłość tego kraju byłego ZSRR zależeć więc może od prowadzonej polityki i co za tym idzie drugiej tury wyborów prezydenckich, w których to naprzeciw siebie stanęli przedstawiciele przestawionych wcześniej dwóch środowisk- Julia Tymoszenko i Wiktor Janukowycz. Przed Ukrainą stoi trudne i bardzo ważne zadanie polityczne opowiedzenia się za wschodem lub zachodem. Z jednej strony Unia Europejska, której członkiem kraj ten zapewne chciałby stać się mając na względzie gospodarcze uniezależnienie się od Rosji. Z drugiej zaś strony ten właśnie kraj powstały z najsilniejszej w ZSRR republiki. Mający możliwość wywołania gospodarczej klęski na Ukrainie, co pokazała niedawna polityczna manipulacja pod przykrywką Gazpromu. Pogorszenie stosunków z Rosją może wywołać więc w tym państwie prawdziwy dramat na każdej płaszczyźnie. Swój wkład w sytuację Ukrainy ma także Polska. Czeka nasz wspólna organizacji mistrzostw europy w piłce nożnej w 2012 roku. Polska jest też głównym politycznym pomocnikiem Ukrainy w rozmowach z Unią Europejską. Jednak to najbliższe miesiące mogą przesądzić, w którą ze stron przesunie się ten były kraj ZSRR. Cokolwiek się nie stanie odbije się to politycznym echem w całej Europie.